Pracuję z dziećmi od 30 lat i moje doświadczenia, badania i obserwacje pozwoliły mi na określenie źródła problemów naszych dzieci.
Główną przyczyną zaburzeń są media.
Ten artykuł ma na celu zwrócenie uwagi na ilość czasu spędzanego przez nasze dzieci przed ekranem. W tym artykule dowiesz się, jak ekrany wpływają na Twoje dziecko, co mówi o tym Światowa Organizacja Zdrowia (WHO) i jak zadbać o zdrowy rozwój malucha.
Gotowy?
Zaczynamy!
Rodzic jest wzorem dla swojego dziecka.
Dziecko do 3 roku życia powinno się uczyć – bawiąc. Sadzając je przed telewizorem ograniczamy ich możliwości. Brak doznań sensorycznych, mało ruchu powoduje zaburzenia neurozrozwojowe.
Czy wiesz, że według badań WHO dzieci od 3 do 6 roku życia mogą spędzać godzinę dziennie przed ekranem? W tym czasie kształtują się nawyki naszego dziecka. Nie pozwól by nauczyło się jeść przed ekranem i z ekranem. Towarzysz swojemu dziecku podczas oglądania telewizji, wskazuj i preferuj inne formy spędzania czasu.
Czy wiesz, że dziecko od 6 do 17 raku życia powinno spędzać maksymalnie 2 godziny dziennie przed ekranem? (wg WHO)
Czy Twoje dziecko spędza za dużo czasu przed ekranem?
Smartfony, tablety i komputery są wszędzie – także w rękach naszych dzieci.
Media społecznościowe i Internet kształtują ich światopogląd, postawy i nawyki. Ale czy wiesz, że zbyt długi czas przed ekranem może powodować problemy ze zdrowiem, snem, a nawet koncentracją?
Co mówi WHO o czasie przed ekranem?
W 2019 roku WHO opublikowało wytyczne, które jasno określają, ile czasu dzieci powinny spędzać przed ekranami:
- Dzieci do 2 lat: Żadnych ekranów – zero, null, nada!
- Dzieci 2–5 lat: Maksymalnie 1 godzina dziennie, najlepiej pod okiem rodzica.
- Dzieci 5–17 lat: Nie więcej niż 2 godziny dziennie.
Moje badania wykazują, że wobec dzieci do 3 roku życia, najlepiej ograniczyć ekran całkowicie.
Dzieci do 6 roku życia – godzinę dziennie, ale najlepiej w towarzystwie rodzica.
Dzieci od 6 do 12 roku życia – do dwóch godzin dziennie, ale z pełną kontrolą rodzica.
Dzieci od 12 roku życia spędzają zdecydowanie więcej niż dwie godziny dziennie przed ekranem, warto wprowadzić kontrolę zarówno tego co ogląda nasze dziecko i czas jaki to jemu zajmuje. Obecnie dzieci w wieku 15 lat:
- nie widzą sensu w czytaniu książek
- nie widzą sensu w pisaniu odręcznym
- nie wiedzą co to znaczy zapracować, nauczyć się np. zawodu, bo jedyne co przychodzi im do głowy – to zostać You Tuberem
- nie rozumieją konsekwencji swoich nawyków
- nie rozwijają swoich pasji, zajęte oglądanie filmików na Tik Tok
- ograniczają swoje możliwości.
Zapewne każdemu rodzicowi zależy, by jego dziecko dało sobie radę w dorosłym życiu. Jednak moje badania wykazują, że dzieci w wieku 18 lat nie są gotowe do dorosłości. Pozostają one kolejne lata w domu rodziców stając się wiecznym studentem i marzycielem. Według mnie to choroba i wielki błąd, który został zapoczątkowany przez Pandemię Covid 19.
Wytyczne WHO zostały przedstawione w 2019 roku, a w 2020 wybuch Covid.
W CZASIE PANDEMII COVID 19 DZIECI BYŁY ZMUSZONE SPĘDZAĆ CZAS PRZED EKRANEM, NIE DOZNAWAŁY, MIAŁY OGRANICZONE MOŻLIWOŚCI ROZWOJU RUCHOWEGO
Całkowicie został wtedy zaburzony rytm dobowy. Odbiło się to szczególnie na małych dzieciach, które w tym okresie uczyły się chodzić, mówić, czy wymagały kontaktów z rówieśnikami. Tymczasem zaprogramowano w ich życiu ekran. A na ekranie atrakcyjne i wciągające obrazy, które demotywują każdego do działania.
Trudno konkurować z obrazem, który uzależnia. Pochłania nasze dzieci bez reszty...
Dlaczego to takie ważne?
Wczesne dzieciństwo to czas, gdy dziecko rozwija się najszybciej. Zamiast wpatrywać się w ekran, powinno biegać, bawić się i poznawać świat! Nadmiar ekranów może prowadzić do problemów zdrowotnych, takich jak otyłość czy kłopoty ze snem.
Ruszaj się!
Piramida aktywności dla dzieci
Zamiast ekranów, postaw na ruch! Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej proponuje piramidę aktywności dla dzieci:
- Codziennie: Spacery, zabawy na placu zabaw, chodzenie po schodach.
- 3–5 razy w tygodniu: Gra w piłkę, jazda na rowerze, rolkach czy hulajnodze.
- 2–3 razy w tygodniu: Ćwiczenia rozwijające siłę i koordynację, np. balet, piłka nożna, akrobatyka.
- Najmniej czasu: Siedzenie przed ekranem.
Jak ekrany szkodzą Twojemu dziecku?
Zbyt długie wpatrywanie się w ekran to nie tylko zmęczone oczy. Oto, co może się stać:
-
Problemy ze wzrokiem:
- Zmęczenie oczu: Dziecko wpatruje się w mały ekran, co przeciąża mięśnie oczu.
- Suche oczy: Rzadkie mruganie prowadzi do podrażnień.
- Skurcz akomodacyjny: Długie patrzenie w ekran może powodować trudności z widzeniem na odległość.
- Zaburzenia snu: Światło niebieskie z ekranów blokuje melatoninę, co sprawia, że dziecko ma problem z zasypianiem.
- Brak aktywności fizycznej: Siedzenie przed ekranem to mniej czasu na bieganie, skakanie czy jazdę na rowerze. To prosta droga do nadwagi!
- Problemy z koncentracją: Szybko zmieniające się obrazy na ekranie mogą powodować nadpobudliwość i trudności ze skupieniem.
- Wycofanie społeczne: Dzieci, które żyją w wirtualnym świecie, mogą mieć problem z budowaniem relacji. W skrajnych przypadkach prowadzi to do zjawiska hikikomori – całkowitego wycofania się z życia społecznego.
Ile czasu Twoje dziecko spędza przed ekranem? Sprawdź, rozpocznij uważną obserwację na platformie „Dobry Start od Poczęcia”. Dzięki kartom obserwacji dowiesz się czy właściwie organizujesz czas Twojego dziecka i w jaki sposób możesz zmienić nieprawidłowe nawyki.
Zarejestruj się już dziś: https://dobrystartodpoczecia.pl/zaloguj-sie
Media społecznościowe: Przyjaciel czy wróg?
Media społecznościowe, takie jak Instagram czy TikTok, to dla dzieci i młodzieży okno na świat. Ale to okno może być niebezpieczne:
- Porównywanie się z innymi: Wyretuszowane zdjęcia influencerów sprawiają, że dzieci czują się „gorsze”. To prosta droga do zaniżonej samooceny.
- Niebezpieczne trendy: „Challenge” z TikToka, takie jak ryzykowne akrobacje, mogą zagrażać zdrowiu, a nawet życiu.
- Dezinformacja: Fake newsy i manipulacje w mediach wpływają na to, jak dzieci postrzegają świat.
- Szkodliwe wzorce: Niektóre treści promują uprzedmiotowienie ciała, co może zaburzać poczucie własnej wartości.
Jak chronić dziecko przed ekranami? 7 prostych kroków
Chcesz zadbać o zdrowy rozwój swojego dziecka? Oto, co możesz zrobić:
- Ogranicz czas ekranowy: Trzymaj się wytycznych WHO i kontroluj, ile czasu dziecko spędza z telefonem.
- Sprawdzaj treści: Używaj kontroli rodzicielskiej, by chronić dziecko przed nieodpowiednimi materiałami.
- Zachęcaj do ruchu: Zaproś dziecko na spacer, rower czy plac zabaw.
- Buduj relacje: Spędzaj czas z dzieckiem – rozmowy i wspólne zabawy wzmacniają więzi.
- Ucz krytycznego myślenia: Rozmawiaj o tym, co dziecko widzi w Internecie, i ucz je odróżniać fikcję od rzeczywistości.
- Stwórz przestrzeń dla dziecka: Zaaranżuj kącik do zabawy i kreatywności, wolny od ekranów.
- Bądź przykładem: Ogranicz swój czas przed ekranem – dzieci uczą się, obserwując rodziców!
Anna Dobosz
Bibliografia
- Światowa Organizacja Zdrowia (WHO). (2019). Guidelines on physical activity, sedentary behaviour and sleep for children under 5 years of age. Link: www.who.int.
- Narodowe Centrum Edukacji Żywieniowej. (2020). Piramida aktywności ruchowej dla dzieci i młodzieży.
- Strasburger, V. C., & Hogan, M. J. (2013). Children, adolescents, and the media. Sage Publications.
- Kato, T. A., Kanba, S., & Teo, A. R. (2018). Hikikomori: A global mental health challenge. The Lancet Psychiatry, 5(6), 433–434.